SAD su od 1995. do danas, uložile u BiH više od dvije milijarde dolara. Oko 638 miliona dolara, što je otprilike trećina ukupne pomoći, uloženo je u Republiku Srpsku.
Ovo su podaci koje je Ambasada SAD u BiH, objavila polovinom prošle godine.
Republiku Srpsku su, kažu, pomogli prilikom poratne obnove, a ulagali su i u ekonomiju i podršku gotovo svim opštinama i gradovima.
-Odmah po okončanju rata, vlada SAD podržala je Agenciju za bankarstvo Republike Srpske, da bi stabilizovali i vratili povjerenje građana i građanki u bankarski sistem – navedeno je na zvaničnoj stranici američke ambasade u BiH.
Ističu i podršku poslovnoj zajednici Srpske, kroz tehničku pomoć, obuke, grantove i početni kapital u ključnim industrijama – poput IT sektora, drvno-metalske industrije i turizma.
Podsticali su, kažu, investiranje u kompanije, radi otvaranja radnih mjesta.
-Primjera radi, od 2017. do 2024. godine, USAID program Diaspora Invest podržao je 55kompanija čiji su vlasnici ili suvlasnici dijaspora iz RS s više od 1,7 miliona dolara. Kao rezultat, privatna ulaganja dijaspore premašila su 20 miliona dolara, a otvoreno je više od 920 radnih mjesta.
U periodu 2020. – 2024. godina, USAID Projekt razvoja održivog turizma samo u Republici Srpskoj otvorio je najmanje 140 novih radnih mjesta, obučio više od 3.200 ljudi, podržao više od 670 kompanija, udruženja, proizvođača i NVO, ali i razvijao i promovisao turističku ponudu koja prelazi entitetske granice i dovodi više posjetilaca i prihoda lokalnim zajednicama – istakli su iz američke ambasade u BiH.
Navode i da je uloženo više od 133 miliona dolara u BiH u uklanjanje mina, uništavanje eksplozivnih sredstava i pružanje pomoći preživjelima.
– Ova pomoć uključuje 372 projekta u Republici Srpskoj, putem kojih je uništeno više od 4.000 mina i drugih neeksplodiranih sredstava i očišćeno više od 10 miliona kvadratnih metara zemljišta. Vlada SAD donirala je ključnu opremu za deminiranje Republičkoj upravi civilne zaštite Republike Srpske i osigurala više od 50.000 dolara za medicinsku obuku radi poboljšanja kapaciteta za reakciju u slučajevima prirodnih nesreća i hitnih reakcija – naveli su u američkoj ambasadi u BiH.
Značajna pomoć je, dodaju, pružena i za ublažavanje posljedica pandemije bolesti COVID-19 i jačanje kapaciteta zdravstvenog sistema za buduće reakcije u hitnim slučajevima.
-U periodu od 1996. do 2002. godine, vlada SAD uložila je više od 37 miliona dolara u obnovu elektrana i dalekovoda, postavljanje ulične rasvjete i obnavljanje elektroenergetske mreže u lokalnim zajednicama idomovima širom Republike Sprske. Od 2002. godine, uloženo je 31 milion dolara u BiH, uključujući devetmiliona na državnom nivou i osam miliona dolara u Republike Srpske, za poboljšanje energetske efikasnosti, jačanje energetske bezbjednosti i bolju energetsku politiku kako bi energetsko tržište BiH postalo konkurentnije.
Primjera radi, USAID je 2023. godine kreirao Digitalni registar obnovljivih izvora energije u Republici Srpskoj, kako bi pomogao praćenje, planiranje i promociju izgradnje energetskih objekata koji koriste obnovljive izvore energije – navode u Ambasadi SAD u BiH.
Treba podsjetiti na još jedan elektronergetski objekat, koji je krajem devedesetih godina otvorila tadašnja američka državna sekretarka Madlen Olbrajt.
Radi se o trafostanici, koja je ključna za napajanje Bijeljine električnom energijom, a koja je finansirana iz tih sredstava.
U znak zahvalnosti Milorad Dodik, tadašnji premijer Republike Srpske, Olbrajtovu je darivao buketom cvijeća.
