Inflacija u Republici Srpskoj se usporava, ali bi na kretanje cijena do kraja godine mogli uticati globalni rizici poput cijena energenata i hrane, dok ekonomski pokazatelji ukazuju na nastavak rasta BDP-a i zaposlenost.
Ukratko:
Inflacija u Republici Srpskoj krajem juna iznosila 4,5 odsto.
BDP Republike Srpske do kraja godine mogao bi dostići 20 milijardi KM.
Broj zaposlenih povećan na 290.727 lica.
Rizici za rast cijena dolaze od energenata, hrane i globalnih tržišnih kretanja.
Inflacija pala na 4,5 odsto, broj zaposlenih raste
Naime, Darko Milunović, direktor Zavoda za statistiku Republike Srpske, kazao je da se inflacija u Republici Srpskoj usporava drugi mjesec zaredom, te je dodao da je krajem juna godišnja inflacija iznosila 4,5 odsto.
“Početkom godine inflacija je iznosila 6,8 odsto. Hrana i bezalkoholna pića nakon više od pet godina bilježe pad godišnjih cijena, što je dovelo do toga da dođe do pada inflacije u Republici Srpskoj”, rekao je Milunović.
Ističe da, zaključno sa martom, broj zaposlenih u Republici Srpskoj iznosi 290.727 lica i veći je za 0,5 odsto nego u istom mjesecu prošle godine.
Milunović je naveo da najviše zaposlenih imaju prerađivačka industrija i trgovine, te da je prosječna neto plata krajem juna iznosila 1.698 KM.
BDP Republike Srpske nastavlja rast, očekuje se 20 milijardi KM
On je naglasio i da bi bruto domaći proizvod (BDP) Republike Srpske do kraja godine mogao iznositi 20 milijardi KM.
Govoreći o zvaničnim podacima Zavoda, Milunović je istakao da je, zaključno sa 2025. godinom, BDP iznosio 18,7 milijardi KM.
Milunović je naveo da je za 20 godina BDP Republike Srpske porastao za 3,3 puta ili za 13 milijardi KM.
Prema njegovim riječima, prvi kvartal ove godine pokazuje da se trendovi rasta BDP-a nastavljaju, jer je ostvaren rast od 2,1 odsto u odnosu na isti period lani.
“Prema trenutnim pokazateljima, do kraja godine bi Republika Srpska mogla da dođe do BDP-a od 20 milijardi KM”, naglasio je Milunović.
Izvoz stagnira, uvoz raste, deficit 1,32 milijarde KM
Ukupna spoljnotrgovinska razmjena Republike Srpske u prvih šest mjeseci ove godine iznosila je 6,55 milijardi KM.
Od ovog iznosa, 2,61 milijarda KM odnosila se na izvoz, a 3,94 milijarde KM na uvoz.
“Izvoz je stagnirao u odnosu na šest mjeseci prethodne godine, dok je uvoz porastao za 7,1 odsto. Spoljnotrgovinski deficit iznosio je 1,32 milijarde KM, a pokrivenost uvoza izvozom 66,4 odsto”, izjavio je Milunović i dodao da je prerađivačka industrija glavna kočnica razvoja.
Globalni rizici mogu ponovo povećati cijene
Predrag Mlinarević, profesor na Ekonomskom fakultetu Univerziteta u Istočnom Sarajevu, kazao je za “Nezavisne novine” da se ključni rizici za eventualni rast cijena do kraja godine odnose na moguće šokove ponude i brzinu njihove transmisije na cijene.
“Prije svega mislimo na cijene nafte usljed geopolitičkih dešavanja na Bliskom istoku, kao i efekte suše na kretanja cijena hrane. Ukoliko dođe do loše žetve usljed suše, postoji rizik od rasta cijena primarnih poljoprivrednih proizvoda koji bi prenosom kroz proizvodni lanac uzrokovali lančano poskupljenje prehrambenih proizvoda”, kazao je Mlinarević.
Dodao je se da sa strane makroekonomske politike do kraja godine ne očekuje posezanje za mjerama koje bi rezultirale rastom inflacije.
“Mislim na odsustvo odluka o povećanju minimalne zarade i drastičnijeg rasta plata i penzija koje bi dovele do inflacije tražnje. Isto tako nisu u planu povećanja poreza koja bi eventualno sa fiskalne strane pogurala inflaciju naviše”, ističe Mlinarević.
Pojašnjava da najveća opasnost za rast inflacije do kraja godine dolazi od efekata šokova ponude na cijene energenata i hrane i mogućeg “lova u mutnom” trgovaca u vezi s tim.
“Ukoliko ne dođe do objektivizacije ovih rizika, do kraja godine se može očekivati stabilizacija i blagi pad inflacije”, zaključio je Mlinarević.
Nezavisne novine
